Oleśnickie "Lapidarium"

07.07.2006 r.
Pisząc o skandalicznym planie wybudowania boisk na byłym cmentarzu niemieckim wspominałem o potrzebie umieszczenia na skrawku tego cmentarza Lapidarium (kilka-kilkanaście płyt nagrobnych) dla upamiętnienia miejsca pochówku i zmarłych. Zaapelowałem też do czytelników strony o poszukiwanie miejsc, zawierających płyty nagrobne z byłych cmentarzy niemieckich i żydowskiego. Dostałem kilka informacji od stałych czytelników, ale w tych miejscach, płyty stanowiły krawężniki trawnika i wystawały tylko ich boki, z nikłymi śladami napisów i obróbki kamieniarskiej.

Wędrując wzdłuż murów miejskich natknąłem się na bardziej wyraziste ich ślady. Z płyt stanowiących obudowę wysokich gazonów, wyłaniają się napisy i krzyże. W wielu miejscach widoczne są ślady XIX wiecznej obróbki kamieniarskiej.

Obudowa "gazonu" w podwórku na rogu ul. Rzemieślniczej i ul. Matejki (z tyłu widoczny mur miejski oraz mury byłego kościoła św. Jerzego

W miarę ubytku piachu - od wewnętrznej strony płyt tworzących gazon, zaczynają wyłaniać się napisy nagrobne:

Ślady napisów wskazujących na to, że płyty pochodzą z cmentarzy. Po dalszym usunięciu ziemi pokażą się pozostałe części napisów nagrobnych

Na poniższych wybranych zdjęciach widać ślady wskazujące na to, że płyty nagrobne stanowią boki innych gazonów i na tym, i innych podwórkach.

   

Przypominam o lapidarium jakie urządził ks. W. Ozimek na byłym cmentarzu niemieckim w Bystrem. Czy z płyt tych zaniedbanych gazonów nie można utworzyć lapidarium na terenie byłego cmentarza niemieckiego? Czy wielkim wydatkiem byłoby umieszczenie polnego głazu z napisem "Przechodniu, stąpasz po prochach byłych mieszkańców miasta...".

Na tych płytach zapisana jest XIX-XX wieczna historia Oleśnicy.


Dodano 31.08.2011 r.
Rok po napisaniu powyższego tekstu - wykonano Pomnik Pamięci Pokoleń.

Pan Edward Drużyłowski nadzorując wykopaliska przy ul. Rzemieślniczej, powiadomił mnie o wykopaniu w dniu 24. 08. 2011 r. płyt nagrobnych w miejscu pokazanym na poniższym zdjęciu.


Krawężnik pokazanego gazonu był wykonany z niżej pokazanych płyt nagrobnych

 
 
Pozostałe obudowy gazonów w tym rejonie są również wykonane z podobnych płyt
Fot. Edward Drużyłowski

Czyli sprawdziło się, że teren ten stanowi swoiste oleśnickie "Lapidarium", bowiem pozostałe obudowy ścieżek i gazonów najprawdopodobniej są także wyłożone płytami nagrobnymi. Wydobyte płyty burmistrz Piotr Pawłowski wywiózł w bezpieczne miejsce, gdzie zapewne także są przechowywane resztki macew. I dalej będą tam leżeć. Brakuje zdecydowanych działań podobnych do tych jakie wykonał ks. inf. Władysław Ozimek w Bystrem. Wstydliwy problem płyt nagrobnych kolejny raz zostanie "zamieciony pod dywan".


Archeolog Edward Drużyłowski odnalazł przy pracach prowadzonych w byłej fosie miejskiej
także wiele innych typowych znalezisk, które zostaną opisane w sprawozdaniu.

Zbieżne:

Zakopane tablice nagrobne

Lapidarium w Dobrej

Lapidarium w Bierutowie

Wysypiska płyt nagrobnych

Każdy musi leżeć pod Oskarem Seidelem

Ostateczny koniec kirkutu oleśnickiego