Marek Nienałtowski
Czy sarkofag księcia Chrystiana Ulryka unosił się nad ziemią?
22.07.2026 r.
W Oleśnicy trwają badania w krypcie Wirtembergów. Z Panoramy Oleśnickiej dowiedziałem się, że powstał problem unoszącego się nad ziemią sarkofagu księcia.
"Na to pytanie badacze nie potrafią jednoznacznie odpowiedzieć" Pomogę odpowiedzieć - należało zacząć od podstawowej literatury dotyczącej krypty. Czyli od książki dra hab. Wojciecha Mrozowicza wydanej w 2004 r. i dotyczącej krypty Wirtembergów pt. Krypta Wirtemberska w kościele zamkowym w Oleśnicy [3]. Tam w rozdziale dotyczącym sarkofagu księcia Chrystiana Ulryka na stronie 86 napisano "Cały sarkofag został posadowiony na grzbiecie sześciu orłów z rozpostartymi do lotu skrzydłami. Odpowiedni mechanizm umożliwiał poruszanie ich skrzydłami" Przy okazji - należałoby uzgodnić czy to jest orzeł, czy pelikan. Ten z krypty ma za krótki dziób jak na pelikana.
Żeby więcej dowiedzieć się o mechanizmie należy sięgnąć do źródeł - ksiąg poświęconych książętom wirtemberskim, a w szczególności do tomu III dotyczącego książąt wirtembersko - oleśnickich - bierutowskich i dobroszyckich - autorstwa Gerhardta Raffa. Tam na stronach 675-695 napisano o Chrystianie Ulryku, a na str. 693 można przeczytać poniższy tekst"[5].
 |
 |
Widoczne skrzydła |
Po tłumaczeniu - "[Sarkofag] stoi na sześciu orłach, które jeszcze dziś (tekst dotyczy 1910 r.) są w stanie poruszać swoimi skrzydłami. W grubych korpusach tych zwierząt końce skrzydeł zakończone są kulistymi elementami, dzięki czemu pod wpływem przeciwwagi przy dotknięciu kołyszą się w górę i w dół".
Z tekstu G. Raffa wynika, że korzystał z dzieła Sinapiusa T 1, s. 316-318. W tomie dostępnym w BUWr [6] na pobliskich stronach jest niewiele informacji. To znaczyło, że głównie korzystał z 4-stronicowej broszurki autorstwa Hermanna Kappnera [1]. Kappner oglądał kryptę w 1910 r., Oznacza to, że widział sarkofag zachowany w pierwotnym stanie i może sprawdzał, czy skrzydła nadal dawały się poruszać i znał ich mechanikę. Stąd jego tekst. Może obecnie uda się uruchomić skrzydła, bo jakoby w czasach polskich zostały przydeptane. Może warto sprawdzić, czy Kappner nie opublikował tego tekstu w "Oelser Kreisblatt". Jako redaktor tego czasopisma często przedrukowywał lub rozwijał własne artykuły w formie broszur. Ponadto interesował się historią Wirtembergów [2]. Wiadomo, że mieszkał w Oleśnicy i interesował się też historią miasta.
W zakończeniu chciałoby się, aby mechanicy naoliwili mechanizmy, wyprostowali skrzydła (o ile były "przydeptane") i wszystkimi zatrzepotali.
Literatura:
Od autora • Lokacja miasta • Oleśnica piastowska • Oleśnica Podiebradów • Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów • Oleśnica po 1885 r. • Zamek oleśnicki • Kościół zamkowy • Pomniki • Inne zabytki
Fortyfikacje • Herb Oleśnicy • Herby księstw • Drukarnie • Numizmaty • Książęce krypty
Kary - pręgierz i szubienica • Wojsko w Oleśnicy • Walki w 1945 roku • Renowacje zabytków
Biografie znanych osób • Zasłużeni dla Oleśnicy • Artyści oleśniccy • Autorzy • Rysowali Oleśnicę
Fotograficy • Wspomnienia osadników • Mapy • Co pod ziemią? • Landsmannschaft Oels
Wydawnictwa oleśnickie • Recenzje • Bibliografia • Linki • Zauważyli nas • Interpelacje radnych
Alte Postkarten - widokówki • Fotografie miasta • Rysunki • Odeszli • Opisy wybranych miejscowości
CIEKAWOSTKI • ZWIEDZANIE MIASTA Z LAPTOPEM, TABLETEM ....
NOWOŚCI
