Moje propozycje nazw parków w Oleśnicy.

15.08.2011
Obecnie na witrynie UM Oleśnicy odbywa się głosowanie (sonda) nad nazwami parków. Z pierwszych wyników głosowań można sądzić, że mogą być przyjęte nazwy parków już istniejących (Park Zamkowy), błędne (Park nad Stawami, chociaż jest jeden staw) oraz analogiczne do już istniejących ulic (nazwa parku od nazwy sąsiedniej ulicy).

Najogólniej - nazwy ulic, placów, parków itp. powinny mieć związek z historią miasta lub jego topografią i ustalane są uchwałą Rady Miasta.

Dla ustalenia nazwy ulic, placów, parków itp. zaleca się zbadać (Zarządzenie Ministra Gospodarki Komunalnej z 28 czerwca 1968 r.)

Pomimo, ze powyższe zarządzenie zostało uchylone w 2004 r - ogólne zasady nadawania nazw nie uległy zmianom i na nim opierają się współcześnie opracowywane wytyczne dotyczące ustalania nazw ulicom, placom, parkom itd.

• dawne materiały, a w szczególności mapy zabytkowe, podstawowe, ewidencyjne, rejestracyjne itp.,
• istniejące nazwy obiektów,
• położenie ulicy i jej charakter topograficzny lub funkcję historyczno-gospodarczą oraz charakter i dane o tradycji najbliższej okolicy,
• spis istniejących już nazw w granicach administracyjnych jednostki ewidencyjnej.

Przy ustalaniu nazw ulic (placów) należy uwzględniać:

• tradycje nazewnicze przyjęte w danym rejonie,
• cechy charakterystyczne dla danej ulicy (placu),
• charakter lub funkcję głównego obiektu przy ulicy lub w danym rejonie,
• jednolity charakter nazewnictwa ulic w danym rejonie, np. nazwiska pisarzy i uczonych, sportowców, nazwy zawodów, nazwy roślin itp.

Nie należy nadawać nazw: już zastosowanych jako nazwy innych ulic w mieście ani też nazw o podobnym znaczeniu, pisowni lub brzmieniu wyrazów występujących już w istniejących nazwach ulic. Myli to podczas poszukiwań (np. poprzez wyszukiwarki internetowe). Ponadto miasto o wielorakości nazewnictwa jest ciekawsze dla turystów. Na podstawie ww zarządzenia opracowano w niektórych miastach analogiczne wytyczne. Przykład dla Koszalina z 2007 r.

Z powyższego wynika, że nazwy parków powinny mieć związek z historią miasta, dotyczyć funkcji obiektu lub jego cech charakterystycznych i nie powinny być podobne do innych nazw już istniejących (np. ulic).

Pierwsze propozycje tych nazw zgłosiła w grudniu 2009 r. Rada Miasta, zatem na forum internetowym Panoramy Oleśnickiej odbyła się krytyczna dyskusja. Z analizy sondy ze strony UM wynika, że faktycznie można wybierać z okrojonej wersji propozycji Rady Miasta (niektóre są analogiczne, tylko z odwróconą kolejnością). Nowa propozycja nazw pochodzi od Młodzieżowej Rady Miasta, RM i Towarzystwa Przyjaciół Miasta Oleśnicy. Krytycznych opinii z forum Panoramy Oleśnickiej nie uwzględniono. Nie uwzględniono też innych propozycji. Dlatego uznałem za celowe przedstawić niżej własne, uwypuklające spojrzenie historyczne. Uzasadnienie podałem poniżej tabelki. Dobrze byłoby, aby te propozycje rozszerzyć o spojrzenie osób o duchu bardziej artystyczno-humanistycznym.
16. 08.2011 dodałem propozycje KOD-a z Forum Historii Oleśnicy.

Uzasadnienie moich propozycji

Park przy ul. Wały Jagiellońskie
W głosowaniu aktualnie (15.08.2011) wygrywa nazwa Park Zamkowy, Chociaż od kilku wieków park o tej nazwie istnieje bezpośrednio przy zamku i widnieje na mapach wydawanych przez UM oraz na tablicach rozmieszczonych w mieście. Czy dwa parki mają mieć tę samą nazwę? Ponadto ta nazwa jako istniejąca i historyczna, może być chroniona przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Park nazywany "Przy Wałach Jagiellońskich", a do 1945 r. - Bażanciarnią (Fasanerie), stworzył Karol II. On także przyczynił się do największego rozkwitu Oleśnicy - większość najstarszych zabytków oleśnickich jest z Nim związana. Dlaczego człowiek tego pokroju nie może mieć w Oleśnicy żadnego miejsca wspomnienia? Dlaczego park nie może mieć nazwy Park Karola? Czy odgrywają w tym rolę jakieś fobie. Czy może chodzi o to, że "nie będzie nam byle kto mówił, co mamy robić".

Nazwa Wały Jagiellońskie miała głównie znaczenie propagandowe (nazwa ta nie istnieje w encyklopedii. Jedyna taka nazwa znaleziona w internecie w miejscowości Horodło jest nazwą nadaną przez mieszkańców. Istnieją Wały Śląskie). Nazwę nadawano byłym ulicom wałowym w miastach tzw Ziem Zachodnich. W Oleśnicy nazwano tak, zapewne przez niedopatrzenie, ulicę Parkową, zamiast Wałowej. Dlatego nazwanie parku im. Wały Jagiellońskie byłoby kontynuacją propgandowej nazwy, nie mającej nic wspólnego z rzeczywistością.

Park przy ulicy Brzozowej
W głosowaniu nazwa "Park nad Stawami" ma pierwszeństwo. Przypomnę, że park ten ma już nazwę Park Miejski. Została zapewne nadana wraz z nazwmi ulic w 1945 r i jest umieszczona na planie miasta z 1948 r. Czy zapomniano tej nazwy? Nazwa Park nad Stawami byłaby błędna, bo nie ma stawów (istniały jeszcze w latach 60-ych). W obrębie parku jest jeden staw (wynika to z dokumentów wodno-prawnych i realiów). I nigdy nie był to park nad stawami, istniał staw przy parku. Powstał z bagniska, gdy budowano Park Miejski, sięgający aż do Spalic. Park ten do 1945 r., i potem (po 1945 r.) miał nazwę nazwę Parku Miejskiego. Nie jest parkiem o charakterze dzielnicowym (odwiedzanym przez mieszkańców sąsiednich domów), a ma charakter ogólno miejski. Stąd nazwa - miejski.

Park przy ul. A. Mickiewicza
Będzie nazwany parkiem A. Mickiewicza lub H. Sienkiewicza - innej opcji nie ma. Zgdodnie z ww zarzadzeniem nie powinny pojawiać nowe nazwy analogiczne do już istniejących. Obaj wybitni Polacy mają już swoje ulice obok parku - po co jeszcze park ich imienia. Kiedyś nazywał się parkiem Cesarskim, bo istniał w parku pomnik cesarza związanego z Oleśnicą. Po abdykacji cesarza nazwano go parkiem Wilhelma (nie cesarza, lecz byłego księcia oleśnickiego, związanego z stojącym obok gimnazjum). Był także parkiem dziecięcym, bo dużą jego część stanowił dziecięcy plac zabaw (w tym samym miejscu jest również obecnie). Był też parkiem, gdzie przesiadywała młodzież z sąsiedniego gimnazjum. Najpewniej ze względów ideologiczno-nacjonalistycznych nie zyska poparcia nazwa Park żołnierski - od dwóch żołnierzy stojących na pomniku. Także Park Wdzięczności - od nazwy pomnika. Nie zyska poparcia nazwa Park R. Kallmanna - od nazwiska zasłużonego burmistrza, który ten park i tę część miasta stworzył. Może nazwijmy go po prostu parkiem szkolnym (od pobliskiej szkoły i dawnego gimnazjum) lub parkiem sądowym od sąsiedniego budynku. lub ... Po co powielać nazwy sąsiednich ulic. Lub pozostawmy Park Mały (propzycja KOD z Forum Historii).

Park przy ul. Klonowej nazwałbym Parkiem Cmentarnym, bo tym jest i należałoby o tym pamiętać. W wielu miastach miejsca po nieużywanych nekropoliach nazwano parkami cmentarnymi (wikipedia). Dlaczego w Oleśnicy nie można? KOD proponuje nazwę Park Pamięci. Jest to nazwa także przypominająca o tym, że stąpamy po grobach byłych mieszkańców miasta. Proponowana nazwa parku jako Klonowego powiela nazwę ulicy i nie powinna być zastosowana.

Park przy ul. Kopernika. Parki we wsiach, po ich przyłączeniu do miasta, najczęściej przyjmowały nazwy wsi (liczne przykłady) i dlatego nazwałbym go Parkiem Spalickim. Byłaby to nazwa historyczna i przypominałaby, że park leżał na terenie wsi Spalice. Proponowana nazwa Park M. Kopernika nie powinna być stosowana jako powielająca istniejąca nazwę ulicy.

Historia podejmowania decyzji o nazwaniu parków. Co pisałem o nazwach parków?
17.07.2005 r. pisałem o Parku zamkowym, pokazałem na planie jego zasięg i stwierdziłem, że "należy odróżniać ten park od obecnie istniejącego parku przy ul. Wały Jagiellońskie, noszącego wcześniej nazwę Fasanerie".

13. 09. 2008 napisałem o konieczności nadania nazwy bezimiennemu od 1945 r. tzw "Parkowi przy ul. Wały Jagiellońskie" - zaproponowałem nazwę Parku Karola II Podiebrada w skrócie Parku Karola. Nie spotkało to się z żadnym odzewem.

W czerwcu 2009 r. pojawiła się koncepcja nazwania parków. Napisała o tym gazeta Oleśniczanin (03.06.2009), potem zacytowała ją i zamieściła moją wypowiedź Moja Olesnica. Nie chciałem zabierać głosu na temat parków współczesnych sądząc, że w końcu padną głosy oparte o realia i historię, ale to się nie zdarzyło. Stąd moje propozycje.

30.12. 2009 r. w internetowej wersji Panoramy Oleśnickiej odbyła się dyskusja nad nazwami ustalonych przez RM. Potem nie odniosła się do tego RM, ani władze miasta, chociaź wcześniej pisano, że tak będzie.

02.01.2010 napisałem o nazwach parków i "Oleśnickiej racji stanu" z tym związanej oraz konieczności wspomnienia osób zasłużonych dla Oleśnicy. Szczególnie o książętach Piastowskich i Podiebradskich, których przy różnych okazjach władze miasta wspominają, ale nie widzą potrzeby udostojnienia ich nazwiskami czegokolwiek w Oleśnicy.

W czerwcu 2009 r. miały zostać ostatecznie ustalone nazwy parków.

I jak powiedział burmistrz Oleśnicy (…) Jest jeszcze trochę czasu, więc proszę o propozycje, wszystkie rozpatrzymy, niektóre na pewno weźmiemy pod uwagę. Okazało się, nie wszystkie wzięto pod uwagę i dalej postuluje się błędne i nieprzemyślane nazwy. I jak znam realia - zostaną one przyjęte - pomimo nawet istotnych błędów. Będzie można napisać, że taka była wola ludu wyrażona w głosowaniu.

Od autora • Lokacja miasta • Oleśnica piastowska • Oleśnica Podiebradów • Oleśnica Wirtembergów
Oleśnica za Welfów • Oleśnica po 1885 r. • Historia miasta w skrócie • Zamek oleśnicki • Kościół zamkowy
Inne zabytki • Fortyfikacje • Herb Oleśnicy • Herby księstw • Drukarnie • Ciekawostki (ponad 400 tematów)
Książęce krypty • Kary - pręgierz i szubienica • Pomniki • Wojsko w Oleśnicy • Numizmaty • Walki w 1945 r.
Renowacje zabytków • Biografie znanych osób • Zasłużeni dla Oleśnicy • Artyści oleśniccy
Autorzy • Rysowali Oleśnicę • Fotograficy • Wspomnienia osadników • Mapy
Co pod ziemią? • Landsmannschaft Oels • Wydawnictwa oleśnickie • Recenzje
Bibliografia • Linki • Podziękowania • Księga gości • Dopisz się do księgi • Zauważyli nas
Alte Postkarten - widokówki • Fotografie miasta • Rysunki • Interpelacje radnych • Odeszli
Nowości • Szukam sponsora do wydania książki